
In de Kwaliteitsgids vind je uitgebreide informatie en inspiratie van en voor iedereen die zich bezighoudt met landschap en ruimtelijke kwaliteit.
De provincie Groningen bestaat uit verschillende, unieke landschappen. Zoals je op de afbeelding kunt zien zijn er zeven gebieden met elk een heel eigen karakter. Onderaan deze pagina vind je een korte beschrijving van deze zeven regio’s en hun belangrijkste kenmerken. Per regio zijn een complete biografie, voorbeeldprojecten en een digitale kaart van het landschap te vinden.

De rijkdom in verschillende landschappen in Groningen zoals we die nu kennen is het resultaat van een lange ontwikkeling. De hoogtes en laagtes, de grote afwisseling in bodemsoorten, de begroeiing en de gebouwen: dit alles is gekomen door duizenden jaren van de aarde, de mens en de natuur samen.
Elk van de zeven landschappen van Groningen heeft eigen lagen, die in de loop van de jaren zijn opgebouwd, en een eigen karakter. Van een groot, open landschap met polders met de bekende verre uitzichten tot het kleine coulisselandschap met open velden en groene randen ertussen. En van historische wierdendorpen (dorpen op woonheuvels) met hun kerken tot kronkelende beken en oude houtwallen. Gebieden waar wegen met rijen van bomen als groene linten door het landschap slingeren en zo dorpen en gehuchten, boerderijen en borgen (soort herenhuizen) met elkaar verbinden. En wie goed kijkt, ziet de hoogteverschillen van de zandruggen (heuvels van opgewaaid zand) en hoge oevers in het veengebied met sloten.
Wanneer er iets in het gebied veranderd moet worden, laten we de belangrijkste kenmerken van de regio in hun waarde. Zo zorgen we ervoor dat de verschillende identiteiten van de gebieden blijven bestaan en de toestand van het landschap goed blijft.
Dit gebied bestaat uit het Wierdenland en de Waddenkust. Het Wierdenland is het oude land. Wierden zijn door mensen verhoogde heuveltjes waardoor de inwoners van het Groninger kustgebied vroeger droge voeten wisten te houden. Ten noorden van het Wierdenland, direct aan de Waddenkust, ligt een ander landschap: een dijklandschap. Dit is, in vergelijking met het Wierdenland, nieuw land, dat de afgelopen eeuwen is drooggelegd.
We hebben het hier over twee gebieden: een ten noorden van het Eemskanaal en een ten zuiden van het Eemskanaal. Het Centrale Woldgebied ligt ongeveer ten noorden van het Eemskanaal en is een laaggelegen gebied met een bodem van zeeklei. Het Duurswold ligt juist ten zuiden van het Eemskanaal en is een vlakte waar veen afgegraven werd. Samen vormen ze een groot landschap ten oosten van de stad Groningen, waar grote openheid en een beetje bebouwing elkaar afwisselen.
Het Gorecht ligt min of meer ten zuiden van de stad Groningen. Het gebied bestaat uit twee landschappen: het Go en het Drenterwold. Het Go is een hoger gelegen zandstreek, beter bekend als de Hondsrug. Aan beide zijden van de Hondsrug ligt juist een lager gelegen, open landschap, waar de rivieren Drentse Aa en de Hunze eerder doorheen liepen. Dit wordt het Drenterwold genoemd.
Het herkenbare landschap van de Veenkoloniën spreekt veel mensen aan. Het is een jong landschap van rechte lijnen, dat eigenlijk pas in de zeventiende en achttiende eeuw is gevormd. Daarvóór was het een moeras, waar je bijna niet doorheen kon gaan.
Open en groots: zo zou je het Oldambt misschien het beste kunnen omschrijven. De polders, waar geen einde aan lijkt te komen, vormen vruchtbare grond voor suikerbieten en tarwe. In de zomer lijken de akkers op goudgele zeeën van graan. Niet voor niets staat dit gebied ook wel bekend als de Graanrepubliek.
Water heeft een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis van het landschap van Westerwolde. Tot op de dag van vandaag vormen riviertjes zoals de Ruiten Aa en de Westerwoldse Aa de basis van het landschap van het gebied. Rondom die riviertjes is lang geleden een beekdallandschap ontstaan, met laaggelegen gebieden aan beide zijden van het water en daaromheen hogere zandgronden.
Het Zuidelijk Westerkwartier staat bekend om zijn coulisselandschap. Houtwallen (wallen begroeid met bomen en struiken) zorgen ervoor dat je het landschap dat erachter ligt, zoals weilanden en bossen, ziet verdwijnen en even later weer ziet verschijnen: alsof het een toneel met coulissen (toneelgordijnen) is.
Bekijk de kwaliteitskaart landschap, dé basis voor de Kwaliteitsgids Groningen.
De Borgbiotoop brengt de samenhang tussen het monumentale borgcomplex en het historische cultuurlandschap in beeld.
Groningen staat voor grote uitdagingen. Van klimaatadaptatie en energietransitie tot woningbouw en toekomstbestendige landbouw. Maar hoe zorgen we ervoor dat onze steden, dorpen en landschappen leefbaar, herkenbaar en aantrekkelijk blijven? Dat ontdek je in de handreiking!
Wij staan u graag te woord, u kunt contact met ons opnemen via: