De grote waternavel is een snelgroeiende waterplant afkomstig uit Noord- en Zuid-Amerika. De soort is via vijvers en aquaria in Nederland terechtgekomen. Omdat de plant zich hier sterk verspreidt en schade veroorzaakt, wordt hij beschouwd als een invasieve exoot. Dat betekent dat de soort hier van nature niet voorkomt en zich snel verspreidt.
De plant heeft ronde tot niervormige, heldergroene bladeren die op het water drijven of er net boven uitsteken. De bladeren hebben een glanzend uiterlijk en een licht ingesneden rand. De stengels kruipen over het water en langs oevers en vertakken zich sterk. In de zomer bloeit de plant met kleine, lichtgekleurde bloemen.
Soms wordt de grote waternavel verward met inheemse soorten. Deze groeien echter minder snel en vormen geen dichte laag over het water.
De grote waternavel groeit snel en kan in korte tijd grote delen van het water bedekken. Dat heeft gevolgen voor natuur en gebruik van het water:
Als de plant zich eenmaal heeft verspreid, is deze moeilijk te verwijderen. Het kan jaren duren voordat een gebied weer herstelt.
De grote waternavel verspreidt zich vooral via kleine plantfragmenten. Zelfs een klein stukje kan opnieuw uitgroeien tot een volledige plant.
Verspreiding gebeurt via:
Hierdoor kan de soort zich snel over grotere gebieden verspreiden. En is het belangrijk om plantresten goed en zorgvuldig op te ruimen.
De provincie Groningen werkt samen met waterschappen en gemeenten aan de bestrijding van de grote waternavel in het Paterswoldsemeer. Op andere locaties wordt de plant, door de terreinbeheerder, verwijderd op plekken waar de impact groot is of waar de kans op verspreiding hoog is. Dit gebeurt zorgvuldig, zodat er zo min mogelijk plantresten achterblijven. Niet alle locaties kunnen tegelijk worden aangepakt. Daarom worden er keuzes gemaakt in waar en wanneer wordt ingegrepen.
Op particulier terrein, zoals tuinvijvers, sloten of greppels, is de eigenaar zelf verantwoordelijk voor het verwijderen van de plant.
Je kunt helpen om verspreiding te voorkomen:
Samen kunnen we de verspreiding van de grote waternavel beperken en onze wateren beschermen.