Eigenlijk hebben we het hier over twee verschillende gebieden. Het Centrale Woldgebied ligt ongeveer ten noorden van het Eemskanaal en is een laaggelegen gebied met een bodem van zeeklei. Het Duurswold ligt juist ten zuiden van het Eemskanaal en is een vlakte waar veen afgegraven werd. Samen vormen ze een groot landschap ten oosten van de stad Groningen, waar grote openheid en een beetje bebouwing elkaar afwisselen.

Door het landschap kronkelen wegen, water en vroegere dijken. Hoewel er aan de noordkant ook wierden en wierdendorpen te vinden zijn, liggen in dit gebied vooral wegdorpen: dorpen waarbij de huizen in een rij langs een weg staan. Deze wegdorpen bestaan uit boerderijen, erven (zoals een tuin, binnenplaats of oprit bij een huis) en ‘slingertuinen’, een soort tuin met veel verschillen in hoogte, water, randen met planten en voetpaden. Ook bestaan de wegdorpen uit middeleeuwse kerken en kerkhoven, kloosterterreinen, molens en borgen met landgoedbossen.